Category Archives: Onderwijs

Over onderwijs

De afgelopen jaren begon ik mijn verhaaltje telkens met nog even terug te halen hoe succesvol het achterliggende jaar was geweest. Ook dit jaar waren er successen. Wij zijn gestart met ons Technasium. En hoewel het nog te vroeg is om heel stellige uitspraken te doen, denk ik dat er weinigen zijn die vinden dat we daarmee een verkeerde keus hebben gemaakt. We hadden, opnieuw, een record aantal aanmeldingen. Met als gevolg dat we voor het tweede achtereenvolgende jaar, voor het derde jaar in ons bestaan hebben moeten loten. Met de gemeente zijn de Zaanse scholen voor voortgezet onderwijs inmiddels in gesprek over de capaciteitsproblemen. Ik verwacht dat in de loop van het komend jaar knopen door zullen worden gehakt over uitbreiding van ons schoolgebouw om in ieder geval ons Technasium optimaal te kunnen huisvesten. En, vooruit, ook een succes, oud-leerling Ramon Sinkeldam werd Nederlands kampioen bij het wielrennen op de weg. Continue reading Over onderwijs

Onzekerheid, ongelijkheid en onderwijs

‘Misschien wel het meest succesvolle jaar in ons bestaan’, zo keek ik vorig jaar terug op het toen achter ons liggende schooljaar. Ik kan het dit jaar herhalen. De grootste school voor havo en vwo in de Zaanstreek – we hebben, voor de tweede keer in ons bestaan, moeten loten. Financieel gezond – en mede daarom in staat voortdurend vernieuwingen te realiseren, met, het komend jaar, de introductie van het technasium. Eindexamenuitslagen die klinken als een klok, met een 96% score op havo én vwo – weinigen hadden het aan de vooravond van de examenperiode durven voorspellen. Excellente havo, opnieuw, en nu ook excellent vwo. De enige school in de wijde omtrek waar volgens de cijfers van het ministerie geen docenten voor de klas staan die daar niet horen.

We zijn, ik herhaal wat ik vorig jaar zei, een succesvolle school. Dat succes is geen toeval. Scholen als ons SMC, eenpitters, scholen waarbij één bestuur verantwoordelijk is voor één school op één locatie, kenmerken zich door een platte organisatie, korte lijnen, sterke betrokkenheid, snelle besluitvorming en grote wendbaarheid. En vooral: aandacht voor waar het op school om hoort te gaan, de leerling en het onderwijs dat hij krijgt.
Ik wil in dat verband even stil staan, nog één keer, bij het vertrek van Henk Hofer. Toen we, nu meer dan vijfentwintig jaar geleden, besloten zelfstandig verder te gaan, realiseerden we ons heel goed dat het een beslissing was die alleen toekomst had wanneer we ons zouden weten te onderscheiden. Henk heeft een heel belangrijke rol gespeeld bij het ontwikkelen van de eigen en eigenzinnige visie die dat onderscheid heeft gebracht. En in de vele jaren daarna bij het bewaken daarvan. In de vergaderingen van personeelscommissie en bestuur was Henk altijd degene die vroeg om aandacht voor de individuele leerling, voor de individuele docent, die vroeg om kansen, ook voor de minder excellente leerling. Het is een erfenis waarmee we zorgvuldig om moeten gaan. Hij is bepalend voor het bestaansrecht van onze school. Hij maakt onze school tot een aantrekkelijke school voor personeel én leerlingen.
Het succes van de afgelopen jaren bergt het risico in zich dat we het succes vanzelfsprekend gaan vinden. Dat is het niet. Ook voor ons heeft de toekomst uitdagingen in petto.

Want we leven in een onrustige wereld. Het reactionaire bewind in Moskou is met zijn steun aan irredentistische bewegingen onder Russischtalige minderheden een bron van spanning aan de Europese oostgrens. De conflicten in Libië, in een groot aantal zuidelijker gelegen Afrikaanse landen, in Irak en Syrië duren voort en laten zich ook in ons deel van de wereld voelen. We huiveren nog bij de aanslag gisteren in Nice. Eerder waren Parijs, Brussel en Istanboel het toneel van bloedige terreuraanslagen. De stromen vluchtelingen, niet alleen afkomstig uit het Midden-Oosten maar ook uit Afrika, doen denken aan de volksverhuizingen van het eind van de Tweede Wereldoorlog. En wie zich realiseert hoe zeer de politieke instabiliteit op zoveel plekken in de wereld samenhangt met de steeds merkbaarder klimaatverstoring weet: ‘You ain’t seen nothin’ yet.’

Die mondiale onrust treft hier in Europa een verdeelde samenleving. Continue reading Onzekerheid, ongelijkheid en onderwijs

Annus mirabilis

‘St. Michael College zal wegzinken in de polder.’ Dat was de kop in een van de Zaanse kranten nadat de medezeggenschapsraad van onze school ‘neen’ had gezegd tegen het voorstel te fuseren tot een brede scholengemeenschap. Het is een van de belangrijkste momenten in de geschiedenis van onze school, nu bijna 25 jaar geleden. Het was toen, ook intern, een omstreden besluit en over de motieven die de medezeggenschapsraad had valt het nodige te zeggen. Maar het is een besluit geweest dat ons geen windeieren heeft gelegd. Kijk eens waar we nu staan, bij de afsluiting van wat misschien wel het meest succesvolle jaar is geweest in ons bestaan. De grootste school voor havo en vwo in de Zaanstreek, en dat al lange tijd, volgend jaar met meer dan 1300 leerlingen groter dan ooit. Financieel gezond. Met daarmee zekerheid ten aanzien van uw werkgelegenheid voor de overzienbare toekomst. Eindexamenuitslagen die klinken als een klok, met op de top van de rots een 73-jarige wiskundeleraar die met zijn leerlingen een gemiddelde van een ruime 9 scoort en daarmee zelf een percentielscore van 100% haalt. Excellente havo, met een reële kans dat we dat excellentiepredikaat kunnen vasthouden, wellicht ook weten te verwerven voor het vwo – waarvan we even dachten dat het zelfs beter zou gaan presteren dan onze havo. En in de marge: in september een prijs voor Positive Eating = Positive Living, het meest innovatieve internationaliseringsproject voor de onderbouw, in december een tweede prijs (waarvan we allemaal weten dat het een eerste had moeten zijn) bij de RaboPitch voor het plan van de leerlingen van V6 voor een biomassavergasser, successen voor individuele leerlingen bij de diverse Olympiades, niet alleen bij biologie maar, warempel, ook bij Duits, Myrthe Zwart die werd gekozen tot voorzitter voor het Model European Parliament Noord-Holland voor volgend jaar en Loran Hempenius (dezelfde die zo succesvol was bij de Olympiade Duits) die op de centen gaat passen bij het LAKS.

We zijn een succesvolle school. Wat ons succesvol maakt? Continue reading Annus mirabilis

Onderwijs tussen kwaliteitsverhoging en ontcollectivisering

Om te beginnen: ik ben blij dat we elkaar hier vandaag allemaal weer terug zien. Geraakt door wat er een maand geleden alweer gebeurde in Oekraïne zijn ook mensen uit onze omgeving – mijn eigen dochter is een collega kwijt – en uit onze schoolgemeenschap – een leerling uit de tweede klas verloor een oom, een tante, een neefje en drie nichtjes, woonachtig in het Brabantse Neerkant. Maar er zijn – we zijn ons daar maar al te zeer van bewust – plekken waar het verdriet van de wereld de afgelopen maanden dichterbij is gekomen en vandaag of volgende week het schooljaar op een andere manier begonnen wordt. Continue reading Onderwijs tussen kwaliteitsverhoging en ontcollectivisering

Een nieuwe toekomst

Ik begin met u te feliciteren.
Vorig jaar zei ik al: de zorgen die de inspectie zich maakte over de resultaten van onze vwo-afdeling kwamen een beetje als mosterd na de maaltijd. Ons slagingspercentage lag toen al ruim boven het landelijk gemiddelde. Vooral dank zij goede resultaten bij het centraal examen was de afstand tussen centraal examen en schoolexamen al binnen aanvaardbare grenzen gekomen. Heel veel last hebben we dit jaar van de inspectie dan ook niet gehad. Continue reading Een nieuwe toekomst

Over onderwijs

Hoe de toekomst van ons onderwijs eruit ziet, we weten het niet. Ik weet niet hoe u de verkiezingscampagne ervaren hebt die achter ons ligt. Journalistiek en politieke partijen hebben elkaar gefeliciteerd met de inhoudelijkheid ervan. We zijn tegenwoordig blijkbaar gauw tevreden. Ik vond het debat niet zo inhoudelijk.

Continue reading Over onderwijs